Tổng đài tư vấn
1800 0069

Triển vọng mới trong xạ trị ung thư vùng đầu cổ

Xếp hạng: 4 (2 đánh giá)

Xạ trị vùng đầu cổ cả bệnh nhân và bác sĩ đều lo ngại về những tác dụng phụ có thể xảy đến. Vậy có những lưu ý gì khi tiến hành thực hiện xạ trị cũng như những bước tiến mới nhất sẽ được chia sẻ trong bài viết sau đây.

xạ trị ung thư vùng đầu cổ

Ung thư vùng đầu cổ xảy ra rất nhiều ở Việt Nam

Ung thư vùng đầu cổ là gì?

Tại Việt Nam ung thư vùng đầu cổ được đánh giá là thường gặp hơn cả do thói quen ăn uống và hút thuốc lá. Ung thư vùng đầu cổ thường là ung thư biểu mô tế bào gai và được phân chia thành các vị trí bắt nguồn của ung thư sau đây:

Các vị trí ung thư mắt, ung thư tuyến giáp, ung thư não, ung thư da, cơ xương vùng đầu cổ không được xếp vào các loại ung thư vùng đầu cổ.

Những khó khăn khi thực hiện xạ trị ung thư vùng đầu cổ

Xạ trị là một trong những biện pháp điều trị ung thư ngoài phẫu thuật, hóa trị, liệu pháp miễn dịch…Xạ trị ung thư vùng đầu cổ nhằm mục đích:

  • Có thể là phương pháp được chỉ định chính do ung thư đầu cổ loại bỏ khối ung thư
  • Chỉ định sau phẫu thuật nhằm tiêu diệt các tế bào ung thư nhỏ mà phẫu thuật không thể cắt bỏ hết

Vùng đầu cổ là vị trí quan trọng và nhạy cảm nhất trên cơ thể, vì thế khi sử dụng tia xạ cho vùng này bác sĩ cũng như bệnh nhân hết sức thận trọng bởi những tổn thương có thể xảy ra cho các dây thần kinh, bộ não, mắt, tai của bệnh nhân.

Một số tác dụng phụ thường gặp khi xạ trị ung thư vùng đầu cổ

  • Rụng tóc
  • Tác dụng phụ về răng miệng: như sâu răng, loét miệng, khô miệng
  • Đau trong thời gian ngắn hoặc dài
  • Khó nuốt, thay đổi giọng nói do sưng hay tạo sẹo họng, thanh quản
  • Chán ăn, thay đổi khẩu vị
  • Đỏ và kích ứng da vùng được xạ trị
  • Buồn nôn
  • Mệt mỏi, uể oải do tình trạng gọi là suy giáp
  • Mất thính lực do tích tụ những chất lỏng trong tai giữa
  • Phù bạch huyết khi điều trị ung thư ở hạch bạch huyết

Các phương pháp xạ trị ung thư vùng đầu cổ

Việc lựa chọn phương pháp xạ trị cho bệnh nhân ung thư sẽ tùy thuộc vào mức độ, tiến triển, thể trạng và vị trí ung thư của bệnh nhân.

Đối với ung thư vùng đầu cổ vì là vị trí đặc biệt nên bệnh nhân sẽ được chỉ định xạ trị ngoài tức là các bức xạ thường được phóng ra từ các nguồn phóng xạ trong máy và nhắm vào khối u. Bệnh nhân được đánh dấu vị trí xạ bằng mực, bác sĩ sẽ chỉ định vị trí bệnh nhân nằm hay ngồi để chiếu chùm tia từ bên ngoài cơ thể.

Các phương pháp xạ trị ngoài được sử dụng

  • Xạ trị tia X: sử dụng tia X năng lượng cao hoặc các hạt khác để tiêu diệt tế bào ung thư
  • Liệu pháp proton: Sử dụng các hạt proton bắn phá tế bào ung thư trong các máy xạ trị gia tốc. Đây là phương pháp có thể giảm bớt thiệt hại cho những mô khỏe mạnh vùng đầu cổ. Kỹ thuật này giúp bảo vệ các cấu trúc quan trọng trong đầu chẳng hạn như thân não, các dây thần kinh thị giác chạy đến mắt khi được sử dụng để điều trị ung thư vòm họng. Tuy nhiên tại thời điểm này liệu pháp proton không phải là lựa chọn điều trị tiêu chuẩn cho hầu hết các loại ung thư đầu cổ.

Triển vọng mới trong xạ trị vùng đầu cổ

Chính bởi những tác dụng phụ đáng lo ngại khi xạ trị vùng đầu cổ, dễ tổn thương đến những cơ quan đầu não xung quanh vị trí ung thư nên những tiến bộ mới về máy xạ trị ung thư giúp bệnh nhân ung thư giảm bớt những tác dụng phụ đó.

  • Kỹ thuật xạ trị điều biến liều (IMRT): IMRT sử dụng công nghệ tiên tiến để định hướng chính xác các chùm bức xạ tại khối u. Điều này giúp giảm thiệt hại cho các tế bào khỏe mạnh gần đó, có khả năng gây ra ít tác dụng phụ hơn.
  • Kỹ thuật xạ trị điều biến thể tích cung tròn VMAT: là kỹ thuật có thể điều chỉnh thể tích trị xạ chính xác hơn nhằm giảm thiểu tối đa vùng cơ thể lành bị ảnh hưởng bởi tia xạ, đây được coi là kỹ thuật xạ trị ung thư đầu cổ tại các trung tâm lớn trên thế giới.
  • Kỹ thuật xạ trị định vị thân (SBRT): đây được coi là bước tiến tiếp theo sau 2 kĩ thuật xạ trị IMRT và VMAT vận hành trên hệ thống máy xạ trị hiện đại và mới nhất. Với kỹ thuật này liều lượng xạ trị thường rất cao và ít ảnh hưởng đến mô lành xung quanh vì thế giảm được số lần xạ trị cho bệnh nhân, tiên lượng điều trị lại khá cao. Trước đây bệnh nhân cần phải tiến hành xạ trị từ 25-35 lần, sử dụng kỹ thuật này bệnh nhân chỉ cần phải thực hiện 6 lần xạ trị giảm thiểu được rất nhiều nguy cơ về tinh thần cũng như vật chất cho bệnh nhân ung thư. Kỹ thuận này được khuyến khích cho bệnh nhân ung thư vùng đầu cổ phát hiện sớm hoặc tái phát và kích thước khối u nhỏ.

Tại Việt Nam đã có những bệnh viện áp dụng nhiều kỹ thuật, máy móc hiện đại hỗ trợ cho việc điều trị ung thư bằng phương pháp xạ trị vùng đầu cổ như ung thư vòm họng, ung thư miệng, ung thư mũi. Đây là một tin tốt cho những bệnh nhân ung thư ở vùng đầu cổ.

Những lưu ý cho bệnh nhân khi xạ trị ung thư vùng đầu cổ

Cũng như các loại ung thư tại vị trí khác, trước và sau khi tiến hành xạ trị bệnh nhân, bác sĩ, người nhà cần có sự chuẩn bị tốt nhất để phòng tránh, chăm sóc sức khỏe.

  • Rụng tóc: Xạ trị rụng tóc chắc chắn xảy ra đối với bệnh nhân ung thư khi tiến hành ở vùng đầu cổ vì thế bạn nên chuẩn bị trước tinh thần về điều đó.
  • Kiểm tra răng miệng trước và sau khi xạ trị bằng bác sĩ răng hàm mặt, răng sâu, hư hỏng có thể phải nhổ. Thông thường những tác dụng phụ về răng miệng có thể được ngăn ngừa trước khi tiến hành xạ trị. Vì thế, bạn nên yêu cầu và nhờ sự tư vấn của bác sĩ nhé
  • Bệnh nhân cần được trị liệu sau khi xạ trị để cải thiện tác dụng phụ về lời nói, triệu chứng khó nuốt như cố gắng tập nói chuyện, phản xạ, cử động miệng. Một bác sĩ vật lý trị liệu sẽ giúp bạn đưa ra những lời khuyên và bài tập tốt nhất.
  • Bệnh nhân xạ trị vùng cổ cần được kiểm tra chức năng tuyến giáp thường xuyên
  • Bệnh nhân và người nhà nên theo dõi và báo với bác sĩ điều trị nếu gặp những bất thường sau khi xạ trị ung thư đầu cổ để được nhận những lời khuyên hữu ích. Bởi ung thư là cuộc chiến không những của bản thân bệnh nhân mà còn của cả bác sĩ, người thân của mỗi bệnh nhân ung thư.
  • Tất cả các tác dụng phụ sau khi xạ trị đều có thể biến mất vì thế, đừng quá lo lắng hãy giữ tinh thần tốt nhất để vượt qua số phận bạn nhé!

Bài viết trên đây hy vọng đã giúp cho bạn hiểu hơn về phương pháp xạ trị ung thư vùng đầu cổ. Tìm hiểu kĩ nhiều thông tin giúp bạn chủ động chiến đấu với căn bệnh này một cách tốt hơn. Chúc bạn sẽ chiến thắng!

Facebook

Bài viết đọc nhiều

Khi ta có đức tin chúng ta có thể vượt qua tất cả. Niềm tin sẽ hỗ trợ tăng sinh...
tiêm phòng ung thư cổ tử cung
Tiêm phòng ung thư cổ tử cung là biện pháp phòng tránh ung thư cổ tử cung rất...
thói quen gây ung thư
Thói quen gây ung thư đến từ lối sống hàng ngày như thức khuya, lười vận động,...
Thực phẩm gây ung thư
Những thực phẩm gây ung thư bạn ăn hàng ngày như dưa cà muối, đồ nướng…mà bạn...
Máy xạ trị ung thư hiện đại nhất Việt Nam
Có lẽ mong muốn bệnh nhân ung thư được tiếp cận với các phương pháp điều trị...
Xạ trị bằng máy gia tốc: Bước ngoặt lớn trong điều trị ung thư
Xạ trị gia tốc là một trong những tiến bộ của y học trong điều trị ung thư, đặc...